Ketubot 19b
Ketubot 19b:1
ואמר רב ששת בריה דרב אידי ש"מ מדרב כהנא עדים שאמרו אמנה היו דברינו אין נאמנין מאי טעמא כיון דעולה הוא אעולה לא חתמי
Rav Sheshet, hijo de Rav Idi, dijo: se deduce de Rav Kahana que los testigos que dicen «Nuestro testimonio se refería a un documento de confianza» no son creíbles. ¿Por qué? Puesto que conservarlo constituye una injusticia, se presume que los testigos no firmaron sobre una injusticia.
Ketubot 19b:2
אמר רבי יהושע בן לוי אסור לו לאדם שישהה שטר פרוע בתוך ביתו משום שנאמר (איוב יא, יד) אל תשכן באהליך עולה במערבא משמיה דרב אמרי (איוב יא, יד) אם און בידך הרחיקהו זה שטר אמנה ושטר פסים ואל תשכן באהלך עולה זה שטר פרוע
Rabí Yehoshúa ben Levi dijo: está prohibido conservar en casa un documento de deuda ya pagado, porque está escrito: «No hagas habitar injusticia en tu tienda». En Eretz Israel dijeron en nombre de Rav: «Si hay iniquidad en tu mano, aléjala» se refiere a un documento de confianza y a un documento de reconciliación ficticio. «No hagas habitar injusticia en tu tienda» se refiere a un documento ya pagado.
Ketubot 19b:3
מאן דאמר שטר פרוע כל שכן שטר אמנה ומאן דאמר שטר אמנה אבל שטר פרוע לא דזמנין דמשהי ליה אפשיטי דספרא
Según quien prohíbe conservar un documento pagado, con mayor razón está prohibido conservar un documento de confianza. Según quien menciona solamente el documento de confianza, un documento pagado puede conservarse temporalmente, porque a veces se retiene hasta pagar los honorarios del escriba.
Ketubot 19b:4
אתמר ספר שאינו מוגה אמר רבי אמי עד ל' יום מותר לשהותו מכאן ואילך אסור לשהותו משום שנא' אל תשכן באהליך עולה
Se discutió acerca de un libro de la Torá que no fue corregido. Rabí Ami dijo: se permite conservarlo hasta treinta días. Después de ese período está prohibido, por el versículo: «No hagas habitar injusticia en tu tienda».
Ketubot 19b:5
אר"נ עדים שאמרו אמנה היו דברינו אין נאמנין מודעא היו דברינו אין נאמנין מר בר רב אשי אמר אמנה היו דברינו אין נאמנין מודעא היו דברינו נאמנין מ"ט האי ניתן ליכתב והאי לא ניתן ליכתב
Rav Najmán dijo: los testigos que dicen «Nuestro testimonio se refería a un documento de confianza» no son creíbles. Si dicen «Existía una declaración previa de coerción que anulaba la venta», tampoco son creíbles. Mar bar Rav Ashi dice: respecto del documento de confianza no son creíbles, pero respecto de una declaración de coerción sí lo son. ¿Por qué? Una declaración de coerción es un documento legítimo que puede escribirse; un documento de confianza ficticio no debería escribirse.
Ketubot 19b:6
בעא מיניה רבא מרב נחמן תנאי היו דברינו מהו מודעא ואמנה היינו טעמא דקא עקרי ליה לשטרא והאי נמי קא עקר לשטרא או דלמא תנאי מילתא אחריתי היא א"ל כי אתו לקמן לדינא אמרינן להו זילו קיימו תנאייכו וחותו לדינא
Rava preguntó a Rav Najmán: ¿qué ocurre si los testigos dicen: «Nuestro testimonio estaba sujeto a una condición»? Quizá la razón por la que no son creíbles respecto de coerción o confianza es que anulan por completo el documento, y también una condición podría anularlo. ¿O quizá una condición es una cuestión independiente? Rav Najmán respondió: cuando acudan a juicio, les diremos: «Vayan, cumplan o aclaren la condición, y después entren al juicio».
Ketubot 19b:7
עד אומר תנאי ועד אומר אינו תנאי א"ר פפא תרוייהו בשטרא מעליא קא מסהדי והאי דקאמר תנאי הוה ליה חד ואין דבריו של אחד במקום שנים
Si un testigo dice que el documento estaba sujeto a una condición y el otro dice que no, Rav Papa dijo: ambos testifican que el documento es válido; el que menciona la condición es solamente un testigo, y las palabras de uno no prevalecen frente al testimonio de dos.
Ketubot 19b:8
מתקיף לה רב הונא בריה דרב יהושע אי הכי אפי' תרוייהו נמי אלא אמרינן הני למיעקר סהדותייהו קאתו האי נמי למיעקר סהדותיה קאתי והלכתא כרב הונא בריה דרב יהושע
Rav Huna, hijo de Rav Yehoshúa, objetó: si fuera así, incluso si ambos mencionaran la condición no deberían ser creíbles, pues primero validaron el documento. En realidad, cuando ambos mencionan la condición, vienen a limitar su propio testimonio; también el único testigo que menciona la condición viene a limitar la parte de su testimonio. La Halajá sigue a Rav Huna, hijo de Rav Yehoshúa.
Ketubot 19b:9
ת"ר שנים חתומין על השטר ומתו ובאו שנים מן השוק ואמרו ידענו שכתב ידם הוא אבל אנוסים היו קטנים היו פסולי עדות היו הרי אלו נאמנים ואם יש עדים שכתב ידם הוא זה או שהיה כתב ידם יוצא ממקום אחר משטר שקרא עליו ערער והוחזק בב"ד אין אלו נאמנין
Nuestros Sabios enseñaron: si dos testigos firmaron un documento y murieron, y dos personas del mercado dicen: «Reconocemos sus firmas, pero sabemos que fueron coaccionados, que eran menores o que estaban descalificados», estas últimas son creíbles. Si existen otros testigos de las firmas, o las firmas están confirmadas mediante otro documento que fue impugnado y posteriormente validado por un tribunal, no son creíbles.
Ketubot 19b:10
ומגבינן ביה כבשטרא מעליא ואמאי תרי ותרי נינהו
¿Se cobra entonces mediante ese documento como si fuera completamente válido? ¿Por qué? Hay dos testigos contra dos testigos.
Ketubot 19b:11
אמר רב ששת זאת אומרת הכחשה תחלת הזמה היא
Rav Sheshet dijo: de aquí se deduce que una contradicción del testimonio es el comienzo de una hazamá.
Ficha editorial de este texto