Kitzur Shulchan Arukh 99
Kitzur Shulchan Arukh 99:1
כָּל מֻקְצֶה הָאָסוּר בְּטִלְטוּל בַּשַׁבָּת, אָסוּר גַּם בְּיוֹם טוֹב. וְיֵשׁ אוֹמְרִים, דְּגַם מֻקְצֶה מִדַּעַת, וּמֻקְצֶה מֵחֲמַת מֵאוּס, אַף עַל פִּי שֶׁמֻּתָּרִין בַּשַׁבָּת, אֲסוּרִין בְּיוֹם טוֹב. וְלָכֵן פֵּרוֹת שֶׁהִקְצָה אוֹתָם לִסְחוֹרָה, אֲסוּרִין בְּיוֹם טוֹב, אֶלָּא צָרִיךְ שֶׁיַּזְמִינֵם בְּעֶרֶב יוֹם טוֹב, דְּהַיְנוּ שֶׁיֹּאמַר, מִפֵּרוֹת אֵלּוּ אֹכַל לְמָחָר. וּבְפֵרוֹת הָעוֹמְדִין לִמָּכֵר מְעַטמְעַט, יֵשׁ לְהָקֵל (תצ"ה).
Todo objeto muktzé que está prohibido trasladar en Shabat también está prohibido en Yom Tov.
Hay quienes sostienen que incluso los objetos apartados conscientemente del uso y los objetos rechazados por resultar repugnantes, que están permitidos en Shabat, están prohibidos en Yom Tov.
Por eso, las frutas que una persona reservó para vender están prohibidas en Yom Tov, salvo que las haya designado antes de Yom Tov, diciendo: «Mañana comeré de estas frutas».
Respecto de frutas que se venden gradualmente en pequeñas cantidades, puede adoptarse una opinión permisiva.
Kitzur Shulchan Arukh 99:2
בֵּיצָה שֶׁנּוֹלְדָה בְּיוֹם טוֹב, אֲסוּרָה אֲפִלּוּ בְּטִלְטוּל. אֲבָל מֻתָּר לִכְפּוֹת עָלֶיהָ כְּלִי שֶׁלֹּא תִּשָּׁבֵר. וְאִם נוֹלְדָה בְּיוֹם רִאשׁוֹן, מֻתֶּרֶת בְּיוֹם שֵׁנִי. וְאִם יוֹם טוֹב שֵׁנִי הוּא שַׁבָּת, אֲסוּרָה גַּם בַּשַׁבָּת. וְכֵן אִם יוֹם רִאשׁוֹן הוּא שַׁבָּת וְנוֹלְדָה בּוֹ, אֲסורָה גַּם לְמָחָר שֶׁהוּא יוֹם טוֹב שֵׁנִי. וְכֵן שַׁבָּת הַסָּמוּךְ לְיוֹם טוֹב, בֵּין לְפָנָיו בֵּין לְאַחֲרָיו, נוֹלְדָה בָּזֶה אֲסוּרָה בָּזֶה. וּבְרֹאשׁ הַשָּׁנָה, גַּם אִם נוֹלְדָה בְּיוֹם רִאשׁוֹן, אֲסוּרָה גַם בַּשֵּׁנִי (כִּי שְׁנֵי הַיָּמִים שֶׁל רֹאשׁ הַשָּׁנָה, כְּיוֹמָא אָרִיכְתָּא דַּמְיָא. וְהַיְנוּ לְחֻמְרָא כְּמוֹ הֲכָא. אֲבָל לְעִנְיַן מַה שֶּׁבִּשְׁאָר יָמִים טוֹבִים אָסוּר לַעֲשׂוֹת מִיּוֹם רִאשׁוֹן לְיוֹם שֵׁנִי כְּדִלְקַמָּן בְּסִימָן ק"א, אֵין חִלּוּק בֵּין שְׁאָר יָמִים טוֹבִים לְרֹאשׁ הַשָּׁנָה, דְּגַם בְּרֹאשׁ הַשָּׁנָה אָסוּר, דִּלָקֻלָּא לֹא אָמְרֵינָן כְּיוֹמָא אָרִיכְתָּא דַּמְיָא). וְאִם חָל רֹאשׁ הַשָּׁנָה בְּיוֹם ה' וּבְיוֹם ו', אֲפִלּוּ נוֹלְדָה בְּיוֹם ה', אֲסוּרָה גַּם בַּשַׁבָּת. שָׁחַט תַּרְנְגֹלֶת וּמָצָא בָּהּ בֵּיצִים, אֲפִלּוּ הֵן גְּמוּרוֹת, מֻתָּרוֹת אֲפִלּוּ בּוֹ בַיּוֹם. (דִין הֶחָלָב עַיֵן לְקַמָּן קא סָעִיף ה) (תקג תקיג)
Un huevo puesto durante Yom Tov está prohibido incluso para su traslado.
Sin embargo, puede colocarse sobre él un recipiente para evitar que se rompa.
Si fue puesto durante el primer día de Yom Tov, está permitido durante el segundo.
Si el segundo día de Yom Tov coincide con Shabat, permanece prohibido también durante Shabat.
Asimismo, si el primer día es Shabat y el huevo fue puesto ese día, está prohibido también al día siguiente, que es el segundo día de Yom Tov.
Cuando Shabat se encuentra inmediatamente antes o después de Yom Tov, un huevo puesto en uno de esos días está prohibido durante el otro.
En Rosh Hashaná, aunque haya sido puesto durante el primer día, también está prohibido durante el segundo, porque los dos días se consideran como un solo día prolongado para establecer una rigurosidad.
No obstante, para permitir preparar del primer día para el segundo, no se los considera un solo día. También en Rosh Hashaná está prohibido preparar de un día para el siguiente, pues el principio de «un día prolongado» no se utiliza para ser más permisivo.
Si Rosh Hashaná cae en jueves y viernes, incluso un huevo puesto el jueves permanece prohibido también durante Shabat.
Si se degolló una gallina y se encontraron huevos dentro de ella, estos están permitidos ese mismo día, aunque estuvieran completamente formados.
Kitzur Shulchan Arukh 99:3
עֵצִים, לֹא הֻתְּרוּ בְּטִלְטוּל אֶלָּא לְצֹרֶךְ הַסָּקָה. אֲבָל שֶׁלֹּא לְצֹרֶךְ הַסָּקָה, אֲסוּרִים בְּטִלְטוּל. וְלָכֵן אֵין סוֹמְכִין לֹא אֶת הַקְּדֵרָה וְלֹא אֶת הַדֶּלֶת בִּבְקַעַת (תק"ב).
La leña solamente fue permitida para ser trasladada con el propósito de utilizarla como combustible.
Está prohibido trasladarla para cualquier otra finalidad.
Por eso, no debe utilizarse un trozo de madera para sostener una olla o una puerta.
Kitzur Shulchan Arukh 99:4
אֵפֶר כִּירָה שֶׁהֻסְּקָה מֵעֶרֶב יוֹם טוֹב, מֻתָּר לְטַלְטְלוֹ בְּיוֹם טוֹב, מִפְּנֵי שֶׁהוּא מוּכָן לְכָל צָרְכֵי הָאָדָם, לְכַסּוֹת בּוֹ צוֹאָה אוֹ רֹק וְכַדּוֹמֶה. וְאִם הֻסְּקָה בְּיוֹם טוֹב, אִם הוּא עֲדַיִן חַם שֶׁרָאוּי לִצְלֹת בּוֹ בֵּיצָה, מֻתָּר לְטַלְטְלוֹ לְכָל צָרְכֵי הָאָדָם. אֲבָל אִם נִצְטַנֵּן, אָסוּר בְּטִלְטוּל, מִשּׁוּם דַּהֲוֵי לֵהּ נוֹלַד, אֶתְמוֹל הָיָה עֵצִים וְהַיּוֹם אֵפֶר, וְגָרוּע מִמֻּקְצֶה (עַיֵן לְעֵיל סִימָן פ"ח סָעִיף ד') (תצ"ח).
La ceniza de un horno que fue encendido antes de Yom Tov puede trasladarse durante Yom Tov, porque estaba preparada para diversas necesidades humanas, como cubrir excrementos, saliva y cosas semejantes.
Si el horno fue encendido durante Yom Tov y la ceniza todavía está tan caliente que puede asarse sobre ella un huevo, puede trasladarse para cualquier necesidad humana.
Pero cuando se enfría, está prohibido trasladarla, porque se considera algo nuevo: ayer era madera y hoy es ceniza. Esta categoría es incluso más estricta que el muktzé ordinario.
Kitzur Shulchan Arukh 99:5
אֱגוֹזִים שֶׁאֲכָלָן קֹדֶם יוֹם טוֹב, מֻתָּר לְהַסִּיק בִּקְלִפֵּיהֶן, אֲבָל אִם אֲכָלָן בְּיוֹם טוֹב, אָסוּר לְהַסִּיק בִּקְלִפֵּיהֶן. וַאֲפִלּוּ לְטַלְטְלָן, אָסוּר. וְכֵן שְׁאָר קְלִפּוֹת אַף עַל פִּי שֶׁרְאוּיוֹת לִבְהֵמָה, מִשּׁוּם דַּהֲוֵי לֵהּ נוֹלָד, דְּאֶתְמוֹל הָיוּ עוֹמְדוֹת לָאָדָם.
Si las nueces fueron comidas antes de Yom Tov, está permitido utilizar sus cáscaras como combustible.
Si fueron comidas durante Yom Tov, está prohibido quemar sus cáscaras e incluso trasladarlas.
Lo mismo se aplica a otras cáscaras, aunque sean aptas como alimento para animales, porque se consideran algo nuevo: antes de Yom Tov formaban parte de un alimento destinado a las personas.
Ficha editorial de este texto
Estado de la traducción: Traducción española revisada y publicada.
Última revisión editorial: 17 de julio de 2026.
Cómo trabajamos las fuentes y la traducción
El contenido educativo de la plataforma no sustituye una consulta halájica personal con una autoridad rabínica competente.